Fe wnaethon ni ymchwilio i gŵyn gan Mrs A ynghylch a oedd y Cyngor wedi ymateb yn briodol i adroddiadau am leithder a llwydni a wnaed ganddi ers 2009.
Nododd yr ymchwiliad nifer o ddiffygion yn y ffordd y gwnaeth y Cyngor ymdrin ag adroddiadau dro ar ôl tro am leithder a llwydni, yn enwedig yn yr ystafell ymolchi, gyda’r effaith gronnus yn arwain at gamweinyddu. Methodd y Cyngor â nodi problem a oedd yn digwydd dro ar ôl tro dros nifer o flynyddoedd a chymhwysodd yr un ateb heb ymchwilio i achosion posibl eraill. Nid oedd hyn yn unol ag egwyddorion ei Pholisi Lleithder a Llwydni, gan gynnwys buddsoddi mewn mesurau ataliol ac adweithiol. Ar ben hynny, mae’n debygol bod y methiant i gofnodi manylion arolygon lleithder ar ôl 2019 a chanlyniadau archwiliadau llofft, neu gynnal y rhain pan nodwyd, wedi gohirio nodi gollyngiad yn y to ac inswleiddio gwlyb a allai fod wedi caniatáu i’r difrod ddigwydd am lawer hirach nag y dylai. Yn ogystal, roedd y methiant i weithredu rhai o’r mentrau a amlinellwyd yn ei lenyddiaeth ei hun ac sy’n ofynnol gan Safon Ansawdd Tai Cymru yn golygu nad oedd awyru’r ystafell ymolchi o’r safon y dylai fod wedi bod.
Roedd effaith y camweinyddu hwn yn golygu bod yn rhaid i Mrs A godi’r un mater atgyweirio dro ar ôl tro dros gyfnod sylweddol o amser, a oedd yn anghyfiawnder iddi hi a’i theulu dros gyfnod hir. Cadarnhawyd cwyn Mrs A. Cytunodd y Cyngor i weithredu nifer o argymhellion gan gynnwys ymddiheuriad, iawndal ariannol am yr anghyfleustra a’r gofid a achoswyd, adolygu’r amserlen o waith a nodwyd a chwblhau unrhyw gamau gweithredu sy’n weddill, trefnu arolwg lleithder pellach a chwblhau a chyhoeddi ei bolisi atgyweirio newydd.
